Süt Dişleri Ne Zaman Düşer? Düşme Sırası ve Çift Sıra Diş

Süt Dişleri Ne Zaman Düşer? Düşme Sırası ve Çift Sıra Diş

İlk sallanan diş, çoğu çocuk için büyümenin somut bir kanıtıdır. Bazıları bu anı heyecanla bekler, bazıları ise endişelenir. Aileler için de bu dönem sorularla doludur: Erken mi düştü, geç mi kaldı, arkadan çıkan diş normal mi? Bu yazıda süt dişlerinin ne zaman ve hangi sırayla düştüğünü, hangi durumlarda bize gelmeniz gerektiğini anlatıyoruz.

Süt dişleri kaç yaşında düşmeye başlar?

Süt dişleri genellikle 6 yaş civarında sallanmaya başlar. Değişim yaklaşık 12 yaşına kadar sürer ve bu sürede 20 süt dişinin tamamı yerini kalıcı dişlere bırakır. Altta gelişen kalıcı diş yukarı doğru ilerledikçe süt dişinin kökünü eritir. Kökü kalmayan diş sallanır ve kendiliğinden düşer. Süt dişi düşme serüveni parmak izi gibi kişiye özeldir.

Bu yaşlar ortalamadır. Bir çocukta ilk diş 5 yaşında, bir diğerinde 7 yaşında düşebilir. Dişleri geç çıkan çocukların süt dişleri de genellikle geç düşer. Arkadaşlarından bir yıla kadar farklı olması çoğu zaman endişe gerektirmez.

Süt dişleri hangi sırayla düşer?

Dişler genellikle çıktıkları sırayla düşer:

Diş	Ortalama düşme yaşı
Alt ve üst orta kesiciler	6-7 yaş
Yan kesiciler	7-8 yaş
Birinci süt azıları	9-11 yaş
Köpek dişleri	9-12 yaş
İkinci süt azıları	10-12 yaş

Alt ön dişler çoğu zaman ilk değişenlerdir. En arkadaki süt azıları ise listenin sonunda yer alır ve bazen 12 yaşına kadar ağızda kalır. Bu yüzden arka süt dişlerinin çürüklerini ihmal etmemek gerekir.

6 Yaş Dişi SÜT DİŞİ DEĞİLDİR!!!

Ailelerin en sık karıştırdığı konu budur. 6 yaş civarında, çocuğun ağzındaki en son diş olan ikinci süt azının hemen gerisinden yeni bir azı dişi çıkar. Bu diş herhangi bir süt dişinin yerine gelmez, boş alana sürer. Bir diş sallanıp düşmeden sürdüğü için çoğu ebeveyn onu da süt dişi olarak değerlendirir.

Oysa bu dişler, çocuğun ömrü boyu kullanacağı dişlerden biridir ve bu dişlerin birbirleri ile olan ilişkisi alt ve üst çene ilişkisini belirleyecektir.

Çiğneme yüzeyindeki derin oluklar ve çocukların sonradan çıkan 6. dişi fırçalayamamaları nedeniyle çürümeye çok yatkındır. Bu dişin  çiğneme yüzeyinin tam olarak ağız içinde göründüğü zaman fissür örtücü uygulaması için en uygun zamandır.

Çift sıra diş (köpekbalığı dişi) neden olur?

Süt dişlenmeden daimi dişlenmeye geçerken yeni gelecek dişleri için yer kazanma yollarından biri alt dişlerin dil tarafından sürmeleridir. Bazen alt ön keserlerin sürme açısı üzerindeki süt dişinin kökünü eritmek çin yeterli olmaz ve süt dişini düşüremeden onun arkasından çıkar. Ön tarafta süt dişi, arkada kalıcı diş olmak üzere iki sıra görünür. Halk arasında buna “köpekbalığı dişi” denir.

Görüntüsü korkutucu olsa da çoğu zaman ciddi bir durum değildir. Süt dişi birkaç hafta içinde sallanıp düşebilir, dil de kalıcı dişi zamanla doğru konumuna iter. Süt dişi hiç sallanmıyorsa ya da kalıcı diş tamamen çıktığı hâlde süt dişi yerinde duruyorsa muayene gerekir. Bu durumda süt dişinin basit bir işlemle alınması kalıcı dişin doğru yere yerleşmesini sağlar.

Sallanan dişi çekmeli miyim?

Mümkünse dişin kendi kendine düşmesini bekleyin. Çocuğunuz diliyle ya da temiz parmağıyla dişi sallayabilir, bu süreci hızlandırır. Ancak dişi zorla, iple ya da kapıya bağlayarak çekmeyin. Kökü tam erimemiş bir diş zorla çekilirse kök parçası kalabilir ve diş eti fazla kanayabilir.

Diş düştüğünde temiz bir gazlı bezi birkaç dakika ısırtmak kanamayı durdurur. O gün çok sıcak ve sert yiyeceklerden kaçınmak yeterlidir.

Süt dişi erken kaybedilirse ne olur?

Süt dişi çürük ya da darbe nedeniyle zamanından çok önce kaybedilirse yan dişler boşluğa doğru kayabilir. Bu da altta gelen kalıcı dişin çıkacak yer bulamamasına ve çapraşıklığa yol açar. Böyle durumlarda boşluğu korumak için yer tutucu uygulanır.

Ne zaman diş hekimine gelmelisiniz?

• Süt dişi, beklenen yaştan bir yıldan fazla geç düşmüyorsa
• Kalıcı diş arkadan çıktı ve süt dişi birkaç haftadır sallanmıyorsa
• Süt dişi 4 yaşından önce, darbe olmadan kendiliğinden sallanıyorsa
• Düşen dişin yerinde şişlik, ağrı ya da uzun süren kanama varsa
• Bir süt dişi düştü ama aylar geçmesine rağmen yerine yenisi çıkmıyorsa

Son durum, kalıcı dişin doğuştan eksik olduğunu gösterebilir. Basit bir röntgenle bunu kolayca anlayabiliriz.

Sık sorulan sorular

Kalıcı dişler neden daha sarı görünür?

Kalıcı dişler süt dişlerine göre daha büyük ve dentin katmanı daha kalındır. Bu yüzden yanlarındaki beyaz süt dişlerine göre biraz daha sarımsı görünmeleri normaldir.

Yeni çıkan ön dişlerin kenarı neden tırtıklı?

Yeni sürmüş kesici dişlerin kenarında küçük çıkıntılar bulunur. Bunlar çiğnemeyle zamanla aşınır ve düzleşir.

Çocuğunuzun diş değişimini takip etmek ve kalıcı dişlerin doğru yerleştiğinden emin olmak için randevu talep formundankontrol randevusu alabilirsiniz.

Kaynaklar: Healthline, Colgate, Cleveland Clinic.

Metin Yazarı: Pedodonti Uzmanı Dr. Dt. Banu Kürkçü